Mục tiêu điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 là bước đi chiến lược nhằm tối ưu hóa nguồn lực tài nguyên đất, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

1. Mục tiêu điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia đến năm 2030

Căn cứ theo khoản 2 Điều 1 Nghị quyết 52/NQ-CP năm 2025, việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia tập trung vào 3 nhóm mục tiêu cốt lõi sau:

Tối ưu hóa nguồn lực và tăng trưởng kinh tế

• Phân bổ hợp lý, tiết kiệm: Đảm bảo quỹ đất đáp ứng yêu cầu tăng trưởng GDP liên tục ở mức hai con số.

• Quốc phòng – An ninh: Gắn kết chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với bảo vệ chủ quyền quốc gia.

• Tầm nhìn 2045: Tạo nền tảng vững chắc để Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.

Phát triển bền vững và an ninh lương thực

• Ưu tiên hạ tầng: Dành quỹ đất cho kết cấu hạ tầng đồng bộ, các khu công nghiệp, dịch vụ và đô thị hiện đại.

• An ninh lương thực: Duy trì diện tích đất trồng lúa hợp lý, cho phép chuyển đổi linh hoạt các diện tích có hiệu quả thấp sang các mục tiêu kinh tế khác.

• Bảo vệ hệ sinh thái: Đảm bảo tỷ lệ che phủ rừng, bảo vệ rừng đặc dụng và rừng phòng hộ để ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu.

Cải tạo và phát triển quỹ đất

• Đẩy mạnh hoạt động khai hoang, phục hóa, lấn biển để đưa đất chưa sử dụng vào khai thác.

• Triển khai các biện pháp ngăn chặn suy thoái đất, phục hồi các khu vực đất bị thoái hóa gắn liền với bảo vệ môi trường bền vững.

2. Nội dung chủ yếu của Quy hoạch sử dụng đất quốc gia

Căn cứ khoản 2 Điều 24 Luật Quy hoạch năm 2017, được sửa đổi, bổ sung tại Luật Đất đai năm 2024, nội dung Quy hoạch sử dụng đất quốc gia tập trung xác định việc phân bổ và tổ chức không gian sử dụng đất cho các mục tiêu phát triển tổng thể của đất nước.

2.1. Đánh giá điều kiện và thực trạng sử dụng đất

Quy hoạch sử dụng đất quốc gia bao gồm việc:

• Phân tích, đánh giá các yếu tố tự nhiên, nguồn lực đất đai

• Đánh giá bối cảnh phát triển tác động trực tiếp đến sử dụng đất

• Rà soát thực trạng sử dụng đất của các ngành, lĩnh vực trên phạm vi cả nước

Đây là cơ sở quan trọng để xác định các định hướng và giải pháp sử dụng đất phù hợp.

2.2. Dự báo xu thế biến động sử dụng đất

Nội dung quy hoạch tập trung dự báo:

• Xu hướng chuyển dịch cơ cấu sử dụng đất

• Nhu cầu sử dụng đất trong các ngành kinh tế – xã hội

• Tác động của đô thị hóa, công nghiệp hóa và biến đổi khí hậu

Việc dự báo giúp nâng cao tính chủ động trong quản lý và điều hành sử dụng đất.

2.3. Xác định quan điểm, mục tiêu sử dụng đất

Quy hoạch làm rõ:

• Quan điểm sử dụng đất trong giai đoạn mới

• Mục tiêu sử dụng đất phù hợp với chiến lược phát triển quốc gia

• Định hướng cân bằng giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và an sinh xã hội

2.4. Định hướng sử dụng đất theo không gian phát triển

Quy hoạch sử dụng đất quốc gia xác định định hướng sử dụng đất theo:

• Phạm vi cả nước

• Các vùng kinh tế – xã hội

• Tầm nhìn dài hạn đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh và thích ứng biến đổi khí hậu

2.5. Chỉ tiêu sử dụng đất các nhóm đất chủ yếu

Một nội dung quan trọng của quy hoạch là xác định các chỉ tiêu sử dụng đất đối với:

• Nhóm đất nông nghiệp

• Nhóm đất phi nông nghiệp

Trong đó, tập trung xác định rõ diện tích các loại đất quan trọng như: đất trồng lúa, đất rừng đặc dụng, rừng phòng hộ, rừng sản xuất là rừng tự nhiên, đất quốc phòng và đất an ninh.

2.6. Giải pháp và nguồn lực thực hiện quy hoạch

Quy hoạch đề ra các nhóm giải pháp và nguồn lực thực hiện nhằm bảo đảm tính khả thi, đồng bộ và hiệu quả trong quá trình tổ chức thực hiện trên thực tế.

3. Quy trình 07 bước lập Quy hoạch sử dụng đất quốc gia

Quy trình lập quy hoạch được thực hiện nghiêm ngặt theo Điều 16 Luật Quy hoạch 2017 (sửa đổi năm 2024) nhằm đảm bảo tính đồng bộ và minh bạch:

Bước	Hoạt động chính	Cơ quan chủ trì/thực hiện
1	Xây dựng nhiệm vụ lập quy hoạch trình Chính phủ phê duyệt.	Cơ quan lập quy hoạch & các Bộ ngành
2	Lựa chọn tư vấn; Nghiên cứu, phân tích thực trạng và bối cảnh.	Cơ quan lập quy hoạch & Đơn vị tư vấn
3	Tham gia ý kiến và đề xuất nội dung theo phạm vi quản lý.	Các Bộ, cơ quan ngang Bộ và địa phương
4	Xử lý các vấn đề liên ngành, liên vùng và liên tỉnh.	Cơ quan lập quy hoạch
5	Hoàn thiện dự thảo và tổ chức lấy ý kiến cộng đồng (Điều 19).	Cơ quan lập quy hoạch
6	Tiếp thu ý kiến, giải trình và trình Hội đồng thẩm định.	Cơ quan lập quy hoạch
7	Hoàn thiện theo kết luận của Hội đồng thẩm định, báo cáo Chính phủ trình Quốc hội.	Cơ quan lập quy hoạch

4. Tầm quan trọng của việc điều chỉnh quy hoạch trong năm 2026

Trong bối cảnh năm 2026, việc nắm vững các quy định về điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất giúp các nhà đầu tư và doanh nghiệp:

• Đón đầu các làn sóng đầu tư hạ tầng và khu công nghiệp.

• Đảm bảo tính pháp lý khi triển khai các dự án có sử dụng quỹ đất lớn.

• Chủ động trong việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất theo định hướng mới của Chính phủ.

Việc điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 là bước đi quan trọng nhằm khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước. Quy hoạch không chỉ đóng vai trò định hướng chiến lược mà còn là căn cứ pháp lý quan trọng cho quản lý nhà nước về đất đai trong giai đoạn mới.